สถาบันฟีโนมแห่งชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จุดประกายยุทธศาสตร์ใหม่ ขับเคลื่อนประเทศไทยสู่ผู้นำการแพทย์อัจฉริยะระดับโลก

ประเทศไทยก้าวสู่หมุดหมายสำคัญด้านวิทยาศาสตร์การแพทย์ เมื่อกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม โดย สถาบันฟีโนมแห่งชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ร่วมกับพันธมิตรระดับโลก อาทิ คณะแพทยศาสตร์ ราชวิทยาลัยลอนดอน (Imperial College London) สหราชอาณาจักร และเครือข่ายวิจัยนานาชาติ จัดการประชุมความร่วมมือทางวิชาการระดับนานาชาติในหัวข้อ “การใช้ประโยชน์จากการแพทย์ฟีโนมและปัญญาประดิษฐ์เพื่อยกระดับสุขภาพอัจฉริยะ” ณ โรงแรมคาเพลลา กรุงเทพฯ โดยได้รับการสนับสนุนงบประมาณจาก บริติช เคานซิล สหราชอาณาจักร

การประชุมครั้งนี้มิได้เป็นเพียงเวทีแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ทางวิชาการ หากแต่ทำหน้าที่เป็น กลไกเชิงยุทธศาสตร์ ที่สะท้อนทิศทางใหม่ของประเทศไทยในการบูรณาการ ฟีโนมิกส์ ปัญญาประดิษฐ์ และนโยบายสุขภาพดิจิทัล เข้าสู่ระบบสุขภาพ เพื่อมุ่งสู่การแพทย์แม่นยำ (Precision Medicine) และสุขภาพอัจฉริยะ (Smart Health) อย่างยั่งยืน

วิสัยทัศน์ระดับนโยบาย: วางรากฐานระบบสุขภาพแห่งอนาคต

ศาสตราจารย์ ดร.นพ.สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล ประธานกรรมการกองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (กสว.) กล่าวเน้นย้ำว่า การประชุมครั้งนี้ถือเป็น “หมุดหมายแห่งอนาคต” ที่จะช่วยขับเคลื่อนประเทศไทยสู่การบูรณาการข้อมูลสุขภาพ วิทยาศาสตร์ คลินิก และนโยบาย เข้าด้วยกันอย่างเป็นระบบ เพื่อสร้างโครงสร้างพื้นฐานเชิงองค์ความรู้ที่ไม่เพียงตอบโจทย์สุขภาพของประชาชน แต่ยังสามารถต่อยอดสู่เศรษฐกิจและสังคมในระยะยาว

ด้าน ศาสตราจารย์ ดร.สมปอง คล้ายหนองสรวง ผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) ระบุว่า การประชุมครั้งนี้สะท้อนบทบาทเชิงนโยบายของ สกสว. ในการสนับสนุนให้ประเทศไทยก้าวทันการเปลี่ยนแปลงของโลกด้านฟีโนมิกส์และปัญญาประดิษฐ์ พร้อมสร้าง “พื้นที่ทางยุทธศาสตร์” ให้ประเทศไทยเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายสุขภาพระดับโลก อันจะนำไปสู่การพัฒนานวัตกรรมและนโยบายสุขภาพแห่งอนาคต

สะพานความร่วมมือระดับโลก: บทบาทของมหาวิทยาลัยขอนแก่น

รองศาสตราจารย์ นพ.ชาญชัย พานทองวิริยะกุล อธิการบดีมหาวิทยาลัยขอนแก่น กล่าวเสริมว่า การประชุมครั้งนี้เป็นจุดเริ่มต้นของ “สะพานความร่วมมือระดับโลก” ที่เชื่อมโยงประเทศไทยกับผู้เชี่ยวชาญและเครือข่ายวิจัยนานาชาติ ซึ่งจะนำไปสู่การพัฒนาระบบสุขภาพที่สามารถตอบสนองต่อความท้าทายทั้งในระดับโลกและภูมิภาคอาเซียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ความร่วมมือไทย–สหราชอาณาจักร: พลังทางวิทยาศาสตร์เพื่อสังคมยั่งยืน

Ms. Anna Pearson ที่ปรึกษาด้านเศรษฐกิจและการพัฒนาที่ยั่งยืน สถานเอกอัครราชทูตอังกฤษประจำประเทศไทย ผู้แทนเอกอัครราชทูตอังกฤษประจำประเทศไทย กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างไทยและสหราชอาณาจักรว่า การประชุมครั้งนี้สะท้อนถึงความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมที่แน่นแฟ้นยาวนานกว่า 170 ปี โดยทั้งสองประเทศมีบทบาทสำคัญในการนำองค์ความรู้ เทคโนโลยี และนวัตกรรม มาร่วมกันพัฒนาระบบสุขภาพที่เข้มแข็งและสังคมที่ยั่งยืน

ฟีโนมิกส์และ AI: จากองค์ความรู้สู่การใช้จริง

รองศาสตราจารย์ ดร. Jia Li สังกัดคณะแพทยศาสตร์ ราชวิทยาลัยลอนดอน หัวหน้าโครงการฝั่งสหราชอาณาจักร กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้เป็นโอกาสสำคัญในการถ่ายทอดองค์ความรู้และประสบการณ์ด้านฟีโนมิกส์และปัญญาประดิษฐ์สู่ประเทศไทย ซึ่งจะนำไปสู่ความก้าวหน้าทางวิชาการและการพัฒนาระบบสุขภาพที่ตอบโจทย์บริบทของประเทศ พร้อมขอบคุณบริติช เคานซิล ที่สนับสนุนให้การริเริ่มครั้งนี้เกิดขึ้นอย่างเป็นรูปธรรม

ขณะที่ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.จุฑารพ เพชระบูรณิน ผู้อำนวยการสถาบันฟีโนมแห่งชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น และหัวหน้าโครงการฝั่งประเทศไทย ระบุว่า การประชุมครั้งนี้ไม่เพียงเป็นเวทีวิชาการ แต่ยังเป็นพื้นที่สำหรับการสร้างเครือข่ายความร่วมมือที่เข้มแข็ง ทั้งในมิติการวิจัย การพัฒนา และการประยุกต์ใช้จริง เพื่อผลักดันการแพทย์ฟีโนมและ AI ให้สามารถยกระดับสุขภาพของประชาชนไทยได้อย่างเป็นรูปธรรมในอนาคตอันใกล้

พลังเครือข่าย: จากวิชาการสู่ผลกระทบเชิงสังคม

การประชุมครั้งนี้มีผู้เข้าร่วมกว่า 170 คน จากหลากหลายภาคส่วน ได้แก่ แพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ นักวิชาการและนักวิจัย นักเรียนและนักศึกษา ตลอดจนผู้แทนจากภาครัฐ ภาคเอกชน และอุตสาหกรรมการแพทย์และสุขภาพจากทั่วประเทศ นับเป็นอีกหนึ่งความสำเร็จของสถาบันฟีโนมแห่งชาติ มหาวิทยาลัยขอนแก่น และเครือข่ายความร่วมมือทั้งในและต่างประเทศ ในการขับเคลื่อนวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม เพื่อการนำไปใช้ประโยชน์จริงในทางการแพทย์และวิทยาศาสตร์สุขภาพ และการส่งมอบคุณค่าให้แก่สังคมอย่างยั่งยืนในระดับประเทศและภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ทั้งนี้ การสนับสนุนทุนของบริติช เคานซิล แก่สถาบันฟีโนมแห่งชาติ เพื่อจัดกิจกรรมสร้างเครือข่ายนักวิจัยและถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านฟีโนม นับเป็นก้าวสำคัญต่อการยกระดับศักยภาพการวิจัยของประเทศไทยในหลายมิติ ทั้งด้านวิชาการ นโยบาย และความร่วมมือระดับนานาชาติ ได้แก่ (1) การสร้างเครือข่ายวิจัยระดับโลก โดยเปิดโอกาสให้นักวิจัยไทยเชื่อมโยงและแลกเปลี่ยนองค์ความรู้กับห้องปฏิบัติการฟีโนมทั่วโลก ซึ่งปัจจุบันมีอยู่ 8 แห่ง และไทยกำลังจะก้าวขึ้นเป็นแห่งที่ 9 สะท้อนถึงความพร้อมและศักยภาพของไทยในเวทีวิจัยระดับสากล (2) การยกระดับสู่ศูนย์กลางองค์ความรู้ ซึ่งจะช่วยผลักดันให้ประเทศไทยก้าวสู่การเป็นศูนย์กลางการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และข้อมูลด้านฟีโนมิกส์ อันจะเป็นประโยชน์ต่อการพัฒนางานวิจัย การกำหนดมาตรฐาน และการบูรณาการข้อมูลร่วมกับประเทศต่าง ๆ ที่เป็นผู้นำด้านนี้ (3) การดึงดูดผู้เชี่ยวชาญระดับรางวัลโนเบลและผู้เชี่ยวชาญชั้นนำจากต่างประเทศให้เข้ามาทำงานร่วมกับนักวิจัยไทย เพื่อยกระดับคุณภาพงานวิจัย สร้างองค์ความรู้ใหม่ที่มีคุณค่า และก่อให้เกิดผลกระทบเชิงเศรษฐกิจและสังคมในวงกว้าง รวมทั้งช่วยพัฒนาเทคโนโลยีการแพทย์และสุขภาพเพื่อรองรับความท้าทายในอนาคต